In de Uitstraling: aanbevelingen om kloof inwoners en politiek te dichten

Oisterwijk aan Z is ingezet om de kloof tussen inwoners, politiek en gemeente te overbruggen. Daarbij zal aan twee kanten van die kloof gebouwd moeten worden.

Raadswerkgroep-Oisterwijk-aan-ZCarlo van Esch (fractievoorzitter PGB en lid raadswerkgroep Oisterwijk aan Z) legde het duidelijk uit in de De Uitstraling van januari. Omdat wij als PGB het heel belangrijk vinden dat inwoners vroegtijdig en vaker betrokken worden bij beleid en ontwikkelingen in de gemeente, hebben wij dat artikel hieronder geplaatst.

BRON: De Uitstraling, Piet Gelden

En wat hebben de burgers hieraan? Dit is de kernvraag die De Uitstraling voorlegde aan Carlo van Esch naar aanleiding van de aanbevelingen die de werkgroep Oisterwijk aan Z onder zijn leiding aan de gemeenteraad heeft gedaan. Volgens Carlo is het doel de inwoners eerder en beter bij de besluitvorming te betrekken opdat de grote kloof die bestaat tussen de politiek en de inwoners wordt verkleind dan wel weggenomen. Dit vereist – aldus de aanbevelingen – allereerst een cultuuromslag, een andere manier van denken: ‘u werkt voor de samenleving, u haalt op, u luistert, u weegt af, u besluit’.

De kloof tussen de inwoners en de gemeenteraadnieuwe-coalitie-oisterwijk

In de inventariserende ronde bij diverse organisaties kwamen de volgende bevindingen naar voren: de raad is te passief, reactief en intern gericht, vergadert te veel en zit te veel in de controlerende rol, vervalt in procedures en zit te veel op de stoel van het college, wil te veel bepalen, betrekt burgers en organisaties onvoldoende en te laat, is te veel bezig met vergaderstukken en te weinig met de burger. De urgentie om als raad anders te gaan werken en de samenleving daarbij te betrekken wordt door de raadsleden breed gevoeld. Hierbij moet noodgedwongen fasegewijs en in kleine stapjes worden gewerkt om de in totaal dertien aanbevelingen te kunnen realiseren.

Naast het aanpassen van de vergaderwijze en de wijze van communiceren, het meer ruimte geven aan het college, het actualiseren van de Verordening Burgerinitiatieven is volgens Carlo de essentie van het merendeel van de aanbevelingen: “Zorg dat je er bent voor de burgers, leer luisteren, neem signalen op en wissel argumenten uit alvorens te besluiten.” Een noodzakelijke cultuuromslag in denken vergt volgens de werkgroep ook een ander besluitvormingstraject. Niet zoals nu gebruikelijk is: informatieronden met veelal eenrichtingsverkeer, vooraf ingenomen standpunten, onvoldoende uitwisselingen van standpunten, geen of slechte terugkoppeling.

Het BOB-vergaderstelsel (beeldvorming, oordeelsvorming en besluitvorming) omvat drie stadia:

  • De beeldvorming: helemaal aan het begin van het besluitvormingsproces over een bepaald thema informele bijeenkomsten waarbij ook inwoners aan tafel zitten.
  • De oordeelvorming: discussie over de verschillende opties/scenario’s waaruit gekozen kan worden, politiek debat met argumentenuitwisseling.
  • De besluitvorming: een keuze uit de alternatieven en de uiteindelijke beslissing. Afgerond met een begrijpbare terugkoppeling naar de burgers.

Optimisme

Carlo geeft toe dat de uitvoering van de aanbevelingen, zoals hierboven verwoord, nog heel wat voeten in de aarde zal hebben en voor veel raadsleden een grote omschakeling zal vergen. Maar hij is ook optimistisch: “Omdat de raadsleden er ook van overtuigd zijn dat de huidige manier van werken niet meer aansluit bij de snel veranderende samenleving, zijn de aanbevelingen door alle fracties in de raad onderschreven. Ook de ideeën over een verdere uitwerking ervan worden als waardevol gezien.

Voorbeelden hiervan zijn: organisaties, inwoners persoonlijk uitnodigen hun ideeën, wensen en klachten kenbaar te maken, het instellen van een raadspreekuur, het vergaderen op locatie, als raadslid zelf signalen uit de samenleving ophalen en op de agenda plaatsen, signalen oppikken vanuit de samenleving dat zaken niet lopen zoals ze moeten lopen. Dat de leden van de raad zelf ervan overtuigd zijn dat het anders moet en dat zij bereid zijn hier hard aan te werken, geeft vertrouwen.

Dat dit niet snel en voor honderd procent direct zal lukken is ook aannemelijk. Men wil zich ook laten adviseren bij een andere wijze van werken door het volgen van vergader- en debattrainingen en het aantrekken van een vergadercoach.” “En”, vervolgt Carlo, “de vier leden van de werkgroep (zie foto) hebben eensgezind en zonder politieke spanningen aan de nota kunnen werken.” Tot slot brengt Carlo subtiel toch ook nog in: “Dat ook de inwoners van onze gemeente open moeten durven te staan voor een drastische, andere manier van werken door de politiek. Neem contact op met de raadsleden, geef hen vertrouwen en toon betrokkenheid. Dat zijn essentiële voorwaarden voor het slagen van deze vernieuwingen. En daar is alles om begonnen.”